ΘΕΜΑ 70ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 1, 25-27

ΘΕΜΑ 70ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 1, 25-27

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

 

    Ἀλκιβιάδης δὲ κατιδὼν ἐκ τῶν τειχῶν τοὺς μὲν Ἀθηναίους ἐν αἰγιαλῷ ὁρμοῦντας καὶ πρὸς οὐδεμιᾷ πόλει, τὰ δ’ ἐπιτήδεια ἐκ Σηστοῦ μετιόντας πεντεκαίδεκα σταδίους ἀπὸ τῶν νεῶν, τοὺς δὲ πολεμίους ἐν λιμένι καὶ πρὸς πόλει ἔχοντας πάντα, οὐκ ἐν καλῷ ἔφη αὐτοὺς ὁρμεῖν, ἀλλὰ μεθορμίσαι εἰς Σηστὸν παρῄνει πρός τε λιμένα καὶ πρὸς πόλιν· οὗ ὄντες ναυμαχήσετε, ἔφη, ὅταν βούλησθε. Οἱ δὲ στρατηγοί, μάλιστα δὲ Τυδεὺς καὶ Μένανδρος, ἀπιέναι αὐτὸν ἐκέλευσαν· αὐτοὶ γὰρ νῦν στρατηγεῖν, οὐκ ἐκεῖνον. Καὶ ὁ μὲν ᾤχετο. Λύσανδρος δ’, ἐπεὶ ἦν ἡμέρα πέμπτη ἐπιπλέουσι τοῖς Ἀθηναίοις, εἶπε τοῖς παρ’ αὐτοῦ ἑπομένοις, ἐπὰν κατίδωσιν αὐτοὺς ἐκβεβηκότας καὶ ἐσκεδασμένους κατὰ τὴν Χερρόνησον, (ὅπερ ἐποίουν πολὺ μᾶλλον καθ’ ἑκάστην ἡμέραν, τά τε σιτία πόρρωθεν ὠνούμενοι καὶ καταφρονοῦντες δὴ τοῦ Λυσάνδρου, ὅτι οὐκ ἀντανῆγεν), ἀποπλέοντας τοὔμπαλιν παρ’ αὐτὸν ἆραι ἀσπίδα κατὰ μέσον τὸν πλοῦν. Οἱ δὲ ταῦτα ἐποίησαν ὡς ἐκέλευσε.

 

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

 

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Οἱ δὲ στρατηγοί... ὡς ἐκέλευσε.

Μονάδες 30 

 

2. Ποιες είναι οι απόψεις του Ξενοφώντα για την "αθέτηση του λόγου" και την "παράβαση των όρκων";

Μονάδες 10

3. α) Να συνδέσετε κάθε λέξη της Α΄ στήλης με τη σημασία της στη Β΄ στήλη. Δύο στοιχεία της Β΄ στήλης περισσεύουν.

Α΄ ΣΤΗΛΗ	Β΄ ΣΤΗΛΗ
1. καθορῶ	α) από κοντά
2. πόρρωθεν	β) προτρέπω, συμβουλεύω
3. ἄπειμι	γ) επιθυμώ, θέλω
4. παραινῶ	δ) αποτρέπω
5. βούλομαι	ε) απέρχομαι, φεύγω
	στ) βλέπω
	ζ) από μακριά

Μονάδες 5

  β) καθορῶ, πεντεκαίδεκα, στρατηγός, καταφρονῶ, ἀντανάγω: Να αναλύσετε τις παραπάνω σύνθετες λέξεις στα συνθετικά τους.

Μονάδες 5

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. Οι στρατηγοί όμως, και προπάντων ο Τυδέας και ο Μένανδρος, τον διέταξαν να φύγει· γιατί τώρα αυτοί ήταν στρατηγοί κι όχι εκείνος. Και αυτός σηκώθηκε κι έφυγε. Ο Λύσανδρος, όταν ήταν η πέμπτη ημέρα που οι Αθηναίοι έπλεαν εναντίον του, είπε σε αυτούς που τους ακολουθούσαν κατά διαταγή του, όταν τους δουν να έχουν αποβιβαστεί και διασκορπιστεί σε όλη τη Χερσόνησο, (πράγμα που έκαναν πολύ περισσότερο κάθε ημέρα, επειδή και τα τρόφιμα αγόραζαν από μακριά και καταφρονούσαν τον Λύσανδρο, επειδή δεν έβγαινε από το λιμάνι για να τους αντιμετωπίσει), επιστρέφοντας με τα πλοία προς αυτόν να σηκώσουν ψηλά μια ασπίδα στο μέσο της διαδρομής. Αυτοί τα έκαναν, όπως τους διέταξε.  

2. Ο Ξενοφών παρά το θαυμασμό του για τους θεσμούς, την ιστορία και την πολιτική πρακτική της Σπάρτης, αποδοκιμάζει έντονα την κατάληψη της Καδμείας, της Ακρόπολης της Θήβας, από τους Σπαρτιάτες (382 π.Χ.) και αποδίδει σε θεϊκή τιμωρία την ήττα τους από τους Θηβαίους και την παρακμή της δύναμής τους· νικήθηκαν οι αήττητοι ως τότε Σπαρτιάτες, γιατί αθέτησαν το λόγο τους και παρέβησαν τους όρκους τους: «Πολλά παραδείγματα θα μπορούσε κανένας ν' αναφέρει από την ιστορία και των Ελλήνων και των βαρβάρων, για να δείξει ότι οι θεοί δεν αφήνουν ατιμώρητη την ασέβεια και τις ανόσιες πράξεις· τώρα ωστόσο θα μιλήσω μόνο για την ακόλουθη περίπτωση. Οι Λακεδαιμόνιοι που είχαν ορκιστεί ν' αφήσουν τις πόλεις ανεξάρτητες και μολοτούτο είχαν καταλάβει την ακρόπολη της Θήβας, τιμωρήθηκαν —αυτοί, που ποτέ πριν δεν είχαν νικηθεί από κανένα— από μόνους εκείνους τους ίδιους ανθρώπους που είχαν αδικήσει» (5.4.1.). 

3. α) 1. καθορῶ - στ) βλέπω

          2. πόρρωθεν - ζ) από μακριά

          3. ἄπειμι - ε) απέρχομαι, φεύγω

          4. παραινῶ - β) προτρέπω, συμβουλεύω

          5. βούλομαι - γ) επιθυμώ, θέλω

    β) καθορῶ: κατὰ και ὁράω,-ῶ

         πεντεκαίδεκα: πέντε και καὶ και δέκα

         στρατηγός: στρατὸς και ἄγω

         καταφρονῶ: κατὰ και φρονέω,-ῶ

         ἀντανάγω: ἀντὶ και ἀνὰ και ἄγω