ΘΕΜΑ 13ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 1, 16-19

ΘΕΜΑ 13ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 1, 16-19

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

         Oἱ δ’ Ἀθηναῖοι ἐκ τῆς Σάμου ὁρμώμενοι τὴν βασιλέως κακῶς ἐποίουν, καὶ ἐπὶ τὴν Χίον καὶ τὴν Ἔφεσον ἐπέπλεον, καὶ παρεσκευάζοντο πρὸς ναυμαχίαν, καὶ στρατηγοὺς πρὸς τοῖς ὑπάρχουσι προσείλοντο Μένανδρον, Τυδέα, Κηφισόδοτον. Λύσανδρος δ’ ἐκ τῆς Ῥόδου παρὰ τὴν Ἰωνίαν ἐκπλεῖ πρὸς τὸν Ἑλλήσποντον πρός τε τῶν πλοίων τὸν ἔκπλουν καὶ ἐπὶ τὰς ἀφεστηκυίας αὐτῶν πόλεις. Ἀνήγοντο δὲ καὶ οἱ Ἀθηναῖοι ἐκ τῆς Χίου πελάγιοι· ἡ γὰρ Ἀσία πολεμία αὐτοῖς ἦν. Λύσανδρος δ’ ἐξ Ἀβύδου παρέπλει εἰς Λάμψακον σύμμαχον οὖσαν Ἀθηναίων· καὶ οἱ Ἀβυδηνοὶ καὶ οἱ ἄλλοι παρῆσαν πεζῇ· ἡγεῖτο δὲ Θώραξ Λακεδαιμόνιος. Προσβαλόντες δὲ τῇ πόλει αἱροῦσι κατὰ κράτος, καὶ διήρπασαν οἱ στρατιῶται οὖσαν πλουσίαν καὶ οἴνου καὶ σίτου καὶ τῶν ἄλλων ἐπιτηδείων πλήρη· τὰ δὲ ἐλεύθερα σώματα πάντα ἀφῆκε Λύσανδρος. 

 

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Λύσανδρος δ’ ἐκ τῆς Ῥόδου...ἐπιτηδείων πλήρη.

 Μονάδες 30

2. α) Πώς αξιολογήθηκε το έργο του Ξενοφώντα στην Αλεξανδρινή και τη Ρωμαϊκή εποχή;

    β) Σε ποια κατηγορία των έργων του Ξενοφώντα ανήκουν τα Ἑλληνικά και σε ποια χρονική περίοδο αναφέρονται;

Μονάδες 10

 

3. α) ἐπιπλέω, παρασκευάζομαι, στρατηγός, προσαιροῦμαι, ἀφίσταμαι: Να αναλύσετε τις παραπάνω σύνθετες λέξεις του κειμένου στα συνθετικά τους.

Μονάδες 5

 

   β) Να συνδέσετε κάθε λέξη της στήλης Α΄ με τη σημασία της στη στήλη Β΄ (δύο στοιχεία της Β΄ στήλης περισσεύουν).

 

Α΄ ΣΤΗΛΗ	Β΄ ΣΤΗΛΗ
1. ἐκπλέω	α) φθάνω με πλοίο στο λιμάνι
2. προσαιροῦμαι	β) ετοιμάζομαι
3. παρασκευάζομαι	γ) προσεταιρίζομαι
4. ὁρμῶμαι	δ) εξορμώ από
5. ἀνάγομαι	ε) φεύγω με το πλοίο
	στ) εκλέγω επιπλέον
	ζ) βγαίνω στην ανοιχτή θάλασσα

Μονάδες 5 

 

 

 

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

 

1. Κι ο Λύσανδρος από τη Ρόδο, δίπλα από τα παράλια της Ιωνίας, εξέπλευσε προς τον Ελλήσποντο, για να εμποδίσει τον απόπλου των (αθηναϊκών) πλοίων και εναντίον των πόλεων που είχαν αποστατήσει από αυτούς. Έβγαιναν και οι Αθηναίοι από τη Χίο στο ανοιχτό πέλαγος, γιατί η Ασία ήταν εχθρική προς αυτούς. Ο Λύσανδρος από την Άβυδο έπλεε κατά μήκος της ακτής προς τη Λάμψακο, η οποία ήταν σύμμαχος των Αθηναίων. Και οι Αβυδηνοί και οι υπόλοιποι ακολουθούσαν με τα πόδια. Αρχηγός τους ήταν ο Θώραξ ο Λακεδαιμόνιος. Και, αφού επιτέθηκαν στην πόλη, την κυρίευσαν με έφοδο και οι στρατιώτες λεηλάτησαν αυτήν, η οποία ήταν πλούσια και γεμάτη από κρασί και σιτάρι και τα άλλα εφόδια. 

 

2. α) Η αναγνώριση της συγγραφικής προσφοράς του Ξενοφώντος δυνάμωνε με το πέρασμα του χρόνου. Οι φιλόλογοι της Αλεξανδρινής εποχής (3ος-2ος αι. π.Χ.) τον κατέτασσαν σταθερά μαζί με τους μεγάλους προκατόχους του, τον Ηρόδοτο και τον Θουκυδίδη. Στη ρωμαϊκή εποχή τον ξεχώρισαν από τους ιστορικούς του 4ου αι. π.Χ. και γιατί είχε συνδεθεί με τη φιλολογία γύρω από τον Σωκράτη αλλά και για την απλότητα του ύφους, την καθαρότητα των νοημάτων, την ποικιλία των θεμάτων και των ενδιαφερόντων του. Οι χαρακτηρισμοί «ἀττική μέλισσα» και «ἀττική μοῦσα» δείχνουν τον θαυμασμό των μελετητών του για τη γλώσσα του αλλά δεν είναι απόλυτα θεμελιωμένοι. Η παρεμβολή ποιητικών εκφράσεων στο κείμενό του και το απλοποιημένο αττικό ιδίωμα (στο λεξιλόγιο, στο τυπικό και στη σύνταξη) προετοιμάζουν την Κοινή της ελληνιστικής εποχής.

  β) Τα Ἑλληνικά ανήκουν στα Ιστορικά και αναφέρονται στα γεγονότα της περιόδου 411-362 π.Χ. 

 

3. α) ἐπιπλέω: ἐπὶ και πλέω

         παρασκευάζομαι: παρὰ και σκευάζομαι

         στρατηγός: στρατὸς και ἄγω

         προσαιροῦμαι: πρὸς και αἱροῦμαι

        ἀφίσταμαι: ἀπὸ και ἵσταμαι

 

    β) 1. ἐκπλέω - ε) φεύγω με το πλοίο

         2. προσαιροῦμαι - στ) εκλέγω επιπλέον

         3. παρασκευάζομαι - β) ετοιμάζομαι

         4. ὁρμῶμαι - δ) εξορμώ από

         5. ἀνάγομαι - ζ) βγαίνω στην ανοιχτή θάλασσα