ΘΕΜΑ 220ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2,18-21

ΘΕΜΑ 220ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2,18-21

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

   Λύσανδρος δὲ τοῖς ἐφόροις ἔπεμψεν ἀγγελοῦντα μετ’ ἄλλων Λακεδαιμονίων Ἀριστοτέλην, φυγάδα Ἀθηναῖον ὄντα, ὅτι ἀποκρίναιτο Θηραμένει ἐκείνους κυρίους εἶναι εἰρήνης καὶ πολέμου. Θηραμένης δὲ καὶ οἱ ἄλλοι πρέσβεις ἐπεὶ ἦσαν ἐν Σελλασίᾳ, ἐρωτώμενοι δὲ ἐπὶ τίνι λόγῳ ἥκοιεν εἶπον ὅτι αὐτοκράτορες περὶ εἰρήνης, μετὰ ταῦτα οἱ ἔφοροι καλεῖν ἐκέλευον αὐτούς. Ἐπεὶ δ’ ἧκον, ἐκκλησίαν ἐποίησαν, ἐν ᾗ ἀντέλεγον Κορίνθιοι καὶ Θηβαῖοι μάλιστα, πολλοὶ δὲ καὶ ἄλλοι τῶν Ἑλλήνων, μὴ σπένδεσθαι Ἀθηναίοις, ἀλλ’ ἐξαιρεῖν. Λακεδαιμόνιοι δὲ οὐκ ἔφασαν πόλιν Ἑλληνίδα ἀνδραποδιεῖν μέγα ἀγαθὸν εἰργασμένην ἐν τοῖς μεγίστοις κινδύνοις γενομένοις τῇ Ἑλλάδι, ἀλλ’ ἐποιοῦντο εἰρήνην ἐφ’ ᾧ τά τε μακρὰ τείχη καὶ τὸν Πειραιᾶ καθελόντας καὶ τὰς ναῦς πλὴν δώδεκα παραδόντας καὶ τοὺς φυγάδας καθέντας τὸν αὐτὸν ἐχθρὸν καὶ φίλον νομίζοντας Λακεδαιμονίοις ἕπεσθαι καὶ κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλατταν ὅποι ἂν ἡγῶνται. Θηραμένης δὲ καὶ οἱ σὺν αὐτῷ πρέσβεις ἐπανέφερον ταῦτα εἰς τὰς Ἀθήνας.

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Λακεδαιμόνιοι δὲ οὐκ ἔφασαν...εἰς τὰς Ἀθήνας.

Μονάδες 30

 

2. Ποιες ήταν οι σχέσεις του Ξενοφώντα με την πόλη της Σπάρτης;

Μονάδες 10

3. α) πομπός, καταφύγιο, έγκυρος, ομοσπονδία, πολιτικός: Να συνδέσετε τις παραπάνω λέξεις με τις λέξεις του κειμένου με τις οποίες έχουν ετυμολογική συγγένεια.

Μονάδες 5

   β) Να συνδέσετε κάθε λέξη της Α΄ στήλης με την αντώνυμή της στη Β΄ στήλη. Δύο λέξεις της Β΄ στήλης περισσεύουν.

Α΄ ΣΤΗΛΗ	Β΄ ΣΤΗΛΗ
1. πολὺς	α) ἀπόφημι
2. ἥκω	β) βραχὺς
3. φημὶ	γ) οἰκῶ
4. εἰρήνη	δ) ἀγνοῶ
5. μακρὸς	ε) ἀπέρχομαι
	στ) ὀλίγος
	ζ) πόλεμος

Μονάδες 5

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

 

1. Οι Λακεδαιμόνιοι είπαν ότι δεν θα εξανδραποδίσουν ελληνική πόλη, η οποία έχει προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες κατά τον έσχατο κίνδυνο που διέτρεχε η Ελλάδα, αλλά αποφάσισαν να κάνουν ειρήνη υπό τον όρο, αφού γκρεμίσουν τα Μακρά τείχη και τα τείχη του Πειραιά και παραδώσουν τα πλοία εκτός από δώδεκα και φέρουν πίσω τους εξόριστους, να ακολουθούν τους Λακεδαιμόνιους και στη στεριά και στη θάλασσα, όπου τους οδηγούν, έχοντας τους ίδιους εχθρούς και φίλους. Ο Θηραμένης και οι πρέσβεις που ήταν μαζί του επέστρεψαν με αυτούς τους όρους στην Αθήνα.

 

2. Όταν ο Ξενοφών εξορίστηκε από την Αθήνα, οι Σπαρτιάτες πρόσφεραν σε αυτόν «προξενίαν», άδεια διαμονής στη Σπάρτη και πολύ σύντομα του παραχώρησαν ένα μεγάλο κτήμα στον Σκιλλούντα, κοντά στην Ολυμπία, όπου έζησε περίπου είκοσι χρόνια ήρεμη οικογενειακή ζωή με τη γυναίκα του και τους δύο γιους του, τον Γρύλλο και τον Διόδωρο, και ασχολήθηκε μετη συγγραφή πολλών έργων του.

 

3. α) πομπός: ἔπεμψεν

         καταφύγιο: φυγάδα / φυγάδας

         έγκυρος: κυρίους

         ομοσπονδία: σπένδεσθαι

         πολιτικός: πόλιν

 

    β) 1. πολὺς - στ) ὀλίγος

         2. ἥκω - ε) ἀπέρχομαι

         3. φημὶ - α) ἀπόφημι

         4. εἰρήνη - ζ) πόλεμος

         5. μακρὸς - β) βραχὺς

 

ΘΕΜΑ 219ο: Θουκυδίδου Ἱστορίαι, 3, 75, 2-5

ΘΕΜΑ 219ο: Θουκυδίδου Ἱστορίαι, 3, 75, 2-5

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

 

      Kαὶ ὁ μὲν ταῦτα πράξας ἔμελλεν ἀποπλεύσεσθαι· οἱ δὲ τοῦ δήμου προστάται πείθουσιν αὐτὸν πέντε μὲν ναῦς τῶν αὐτοῦ σφίσι καταλιπεῖν, ὅπως ἧσσόν τι ἐν κινήσει ὦσιν οἱ ἐναντίοι, ἴσας δὲ αὐτοὶ πληρώσαντες ἐκ σφῶν αὐτῶν ξυμπέμψειν. Kαὶ ὁ μὲν ξυνεχώρησεν, οἱ δὲ τοὺς ἐχθροὺς κατέλεγον ἐς τὰς ναῦς. Δείσαντες δὲ ἐκεῖνοι μὴ ἐς τὰς Ἀθήνας ἀποπεμφθῶσι καθίζουσιν ἐς τὸ τῶν Διοσκόρων ἱερόν. Νικόστρατος δὲ αὐτοὺς ἀνίστη τε καὶ παρεμυθεῖτο. Ὡς δ᾽ οὐκ ἔπειθεν, ὁ δῆμος ὁπλισθεὶς ἐπὶ τῇ προφάσει ταύτῃ, ὡς οὐδὲν αὐτῶν ὑγιὲς διανοουμένων τῇ τοῦ μὴ ξυμπλεῖν ἀπιστίᾳ, τά τε ὅπλα αὐτῶν ἐκ τῶν οἰκιῶν ἔλαβε καὶ αὐτῶν τινὰς οἷς ἐπέτυχον, εἰ μὴ Νικόστρατος ἐκώλυσε, διέφθειραν ἄν. Ὁρῶντες δὲ οἱ ἄλλοι τὰ γιγνόμενα καθίζουσιν ἐς τὸ ῞Ηραιον ἱκέται καὶ γίγνονται οὐκ ἐλάσσους τετρακοσίων. Ὁ δὲ δῆμος δείσας μή τι νεωτερίσωσιν ἀνίστησί τε αὐτοὺς πείσας καὶ διακομίζει ἐς τὴν πρὸ τοῦ Ἡραίου νῆσον, καὶ τὰ ἐπιτήδεια ἐκεῖσε αὐτοῖς διεπέμπετο.

 

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1.  Να μεταφραστεί το τμήμα: Ὡς δ᾽ οὐκ ἔπειθεν...αὐτοῖς διεπέμπετο.

 Μονάδες 30

2. Ποια είναι, κατά τον Θουκυδίδη, τα βασικά κίνητρα για τον πόλεμο;

Μονάδες 10

 

3. α) ναυτικός, δημότης, μελλοντικός, εμπιστοσύνη, αποπομπή: Να συνδέσετε τις παραπάνω λέξεις της νέας ελληνικής γλώσσας με τις λέξεις του κειμένου με τις οποίες έχουν ετυμολογική συγγένεια.

Μονάδες 5

  

β) καταλείπω, ἀνίστημι, διανοοῦμαι, ἐπιτυγχάνω, διαπέμπομαι: Να αναλύσετε τις παραπάνω σύνθετες λέξεις του κειμένου στα συνθετικά τους.

Μονάδες 5

 

 

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

 

1. Επειδή, όμως, δεν τους έπειθε (ενν. ο Νικόστρατος), οι δημοκρατικοί, αφού οπλίστηκαν με την πρόφαση αυτή, επειδή δήθεν αυτοί δεν είχαν κανένα καλό σκοπό κατά νου με τη δυσπιστία τους να μη θέλουν να αποπλεύσουν μαζί με τον Νικόστρατο, και τα όπλα πήραν από τα σπίτια τους και μερικούς από αυτούς, που κατά τύχη συνάντησαν, θα τους σκότωναν, αν ο Νικόστρατος δεν τους εμπόδιζε. Βλέποντας οι άλλοι αυτά που γίνονταν, κάθονται ικέτες στο Ηραίο και ήταν όχι λιγότεροι από τετρακόσιους. Οι δημοκρατικοί, επειδή φοβήθηκαν μήπως επιχειρήσουν πολιτικές μεταβολές, τους σήκωσαν, αφού τους έπεισαν, και τους μετέφεραν στο νησί απέναντι στο Ηραίο και τα τρόφιμα στέλνονταν εκεί σε αυτούς.

 

2. Σε αρκετά σημεία του έργου του προβάλλει ο Θουκυδίδης την πλεονεξία, το να αποκτήσει δηλ. το άτομο ή η πολιτική παράταξη ή το κράτος περισσότερα απ' όσα δικαιούται και τη φιλοτιμία, την προσωπική φιλοδοξία ορισμένων, ως βασικά κίνητρα για τον πόλεμο.

 

3. α) ναυτικός: ναῦς

         δημότης: δήμου / δῆμος

         μελλοντικός: ἔμελλεν

         εμπιστοσύνη: πείθουσιν / ἔπειθεν / πείσας

         αποπομπή: ξυμπέμψειν /  ἀποπεμφθῶσι / διεπέμπετο

 

    β) καταλείπω: κατὰ και λείπω

         ἀνίστημι: ἀνὰ και ἵστημι

         διανοοῦμαι: διὰ και νοέομαι,-οῦμαι

         ἐπιτυγχάνω: ἐπὶ και τυγχάνω

         διαπέμπομαι: διὰ και πέμπομαι