ΘΕΜΑ 164ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 3-4

ΘΕΜΑ 164ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 3-4

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

    Ἐν δὲ ταῖς Ἀθήναις τῆς Παράλου ἀφικομένης νυκτὸς ἐλέγετο ἡ συμφορά, καὶ οἰμωγὴ ἐκ τοῦ Πειραιῶς διὰ τῶν μακρῶν τειχῶν εἰς ἄστυ διῆκεν, ὁ ἕτερος τῷ ἑτέρῳ παραγγέλλων· ὥστ’ ἐκείνης τῆς νυκτὸς οὐδεὶς ἐκοιμήθη, οὐ μόνον τοὺς ἀπολωλότας πενθοῦντες, ἀλλὰ πολὺ μᾶλλον ἔτι αὐτοὶ ἑαυτούς, πείσεσθαι νομίζοντες οἷα ἐποίησαν Μηλίους τε Λακεδαιμονίων ἀποίκους ὄντας, κρατήσαντες πολιορκίᾳ, καὶ Ἱστιαιέας καὶ Σκιωναίους καὶ Τορωναίους καὶ Αἰγινήτας καὶ ἄλλους πολλοὺς τῶν Ἑλλήνων. Τῇ δ’ ὑστεραίᾳ ἐκκλησίαν ἐποίησαν, ἐν ᾗ ἔδοξε τούς τε λιμένας ἀποχῶσαι πλὴν ἑνὸς καὶ τὰ τείχη εὐτρεπίζειν καὶ φυλακὰς ἐφιστάναι καὶ τἆλλα πάντα ὡς εἰς πολιορκίαν παρασκευάζειν τὴν πόλιν.

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: ὥστ’ ἐκείνης τῆς νυκτὸς...παρασκευάζειν τὴν πόλιν.

Μονάδες 30

 

2. Να εξηγήσετε γιατί οι Αθηναίοι εξόρισαν τον Ξενοφώντα από την πατρίδα του (394 π.Χ.) και γιατί, πολύ αργότερα (365 π.Χ.), ανακάλεσαν αυτή την απόφαση.

Μονάδες 10

 

3. α) ἄστυ, ἀποίκους, πολιορκίᾳ, ἐκκλησία, τεῖχος: Να γράψετε από μία ομόρριζη λέξη (απλή ή σύνθετη) της νέας ελληνικής γλώσσας για καθεμιά από τις παραπάνω λέξεις.

Μονάδες 5

    β) ἀφικνοῦμαι, διήκω, παραγγέλλω, ἀποχώννυμι, ἐφίστημι: Να αναλύσετε τις λέξεις στα συνθετικά τους.

Μονάδες 5

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. Εκείνη τη νύκτα, λοιπόν, κανένας δεν κοιμήθηκε, επειδή πενθούσαν όχι μόνο για αυτούς που χάθηκαν αλλά πολύ περισσότερο για τον ίδιο τους τον εαυτό, επειδή νόμιζαν ότι θα πάθουν ό,τι έκαναν και στους Μηλίους που ήταν άποικοι των Λακεδαιμονίων, αφού νίκησαν με πολιορκία, και στους Ιστιαιείς και στους Σκιωναίους και στους Τορωναίους και στους Αιγινήτες και σε πολλούς άλλους Έλληνες. Την επόμενη, όμως, ημέρα συγκάλεσαν συνέλευση του δήμου, στην οποία αποφάσισαν να φράξουν τα λιμάνια εκτός από ένα και να επισκευάσουν τα τείχη και να τοποθετήσουν φρουρές και ως προς όλα τα άλλα να προετοιμάσουν την πόλη όπως για πολιορκία.  

2. O Ξενοφών, έμπειρος στρατιωτικός μετά τη συμμετοχή του στην εκστρατεία του Κύρου, παρέμεινε για σύντομο χρονικό διάστημα στη Θράκη ως μισθοφόρος του βασιλιά Σεύθη των Οδρυσών, και κατόπιν ήλθε σε επαφή με τις μονάδες του σπαρτιατικού στρατού στα παράλια της Μ. Ασίας (399 π.Χ.). O βασιλιάς Αγησίλαος ανέλαβε την ηγεσία των μονάδων αυτών (396 π.Χ.) και ο Ξενοφών εντυπωσιάστηκε από την προσωπικότητά του, ώστε τον ακολούθησε μαζί με τον σπαρτιατικό στρατό, στη μάχη της Κορώνειας (394 π.Χ.) εναντίον του ευρύτερου αντισπαρτιατικού συνασπισμού, στον οποίο πρωτοστατούσαν η Αθήνα και η Θήβα. Μετά τη νίκη των Σπαρτιατών, ακολούθησε τον Αγησίλαο στους Δελφούς για τους επινίκιους πανηγυρισμούς. Η εξορία του από την πατρίδα του, την Αθήνα, ήταν και αναπόφευκτη και δικαιολογημένη.    

    Η προσέγγιση Αθηναίων και Σπαρτιατών, για να αντιμετωπισθεί ο νέος, μετά τη μάχη των Λεύκτρων (371 π.Χ.), κοινός εχθρός, δηλαδή οι Θηβαίοι (365 π.Χ.), οδήγησε στην άρση του ψηφίσματος για εξορία του συγγραφέα. Δεν είναι βέβαιο πότε γύρισε στην Αθήνα.

3. α) ἄστυ: ἀστυνομία - προάστιο

         ἀποίκους: κατοίκησις - παροικία

         πολιορκίᾳ: πολιορκητὴς - πολιορκητικός

         ἐκκλησία: πρόσκλησις - απρόσκλητος

         τεῖχος: τείχισις - διατείχισμα

    β) ἀφικνοῦμαι: ἀπὸ και ἱκνέομαι,-οῦμαι 
         διήκω: διὰ και ἥκω

         παραγγέλλω: παρὰ και ἀγγέλλω

         ἀποχώννυμι: ἀπὸ και χώννυμι

         ἐφίστημι: ἐπὶ και ἵστημι