ΘΕΜΑ 160ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 3-4

ΘΕΜΑ 160ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 3-4

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

    Ἐν δὲ ταῖς Ἀθήναις τῆς Παράλου ἀφικομένης νυκτὸς ἐλέγετο ἡ συμφορά, καὶ οἰμωγὴ ἐκ τοῦ Πειραιῶς διὰ τῶν μακρῶν τειχῶν εἰς ἄστυ διῆκεν, ὁ ἕτερος τῷ ἑτέρῳ παραγγέλλων· ὥστ’ ἐκείνης τῆς νυκτὸς οὐδεὶς ἐκοιμήθη, οὐ μόνον τοὺς ἀπολωλότας πενθοῦντες, ἀλλὰ πολὺ μᾶλλον ἔτι αὐτοὶ ἑαυτούς, πείσεσθαι νομίζοντες οἷα ἐποίησαν Μηλίους τε Λακεδαιμονίων ἀποίκους ὄντας, κρατήσαντες πολιορκίᾳ, καὶ Ἱστιαιέας καὶ Σκιωναίους καὶ Τορωναίους καὶ Αἰγινήτας καὶ ἄλλους πολλοὺς τῶν Ἑλλήνων. Τῇ δ’ ὑστεραίᾳ ἐκκλησίαν ἐποίησαν, ἐν ᾗ ἔδοξε τούς τε λιμένας ἀποχῶσαι πλὴν ἑνὸς καὶ τὰ τείχη εὐτρεπίζειν καὶ φυλακὰς ἐφιστάναι καὶ τἆλλα πάντα ὡς εἰς πολιορκίαν παρασκευάζειν τὴν πόλιν.

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: ὥστ’ ἐκείνης τῆς νυκτὸς...παρασκευάζειν τὴν πόλιν.

Μονάδες 30

 

2. Τι γνωρίζετε για την καταγωγή (γέννηση, οικογενειακό περιβάλλον), τη μόρφωση του Ξενοφώντα και τις πολιτικές συνθήκες της εποχής του;

Μονάδες 10

 

3. α) ποίησις, ποίημα, ποιητής, ἀγγελία, παράγγελμα: Να κατατάξετε τις ομόρριζες προς τους ρηματικούς τύπους ἐποίησαν και παραγγέλλων λέξεις της αρχαίας ελληνικής γλώσσας στην κατάλληλη στήλη, αναάλογα με το τι σημαίνει η καθεμία.

ενέργεια ή κατάσταση	πρόσωπο που ενεργεί	αποτέλεσμα ενέργειας

Μονάδες 5

 

  β) ἀφικομένης, παραγγέλλων, πενθοῦντες, πείσεσθαι, ἀποίκους: Να γράψετε από μία ομόρριζη λέξη, απλή ή σύνθετη, της αρχαίας ή της νέας ελληνικής γλώσσας για καθεμία από τις παραπάνω λέξεις του κειμένου.

Μονάδες 5

 

 

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

 

1. Εκείνη τη νύκτα, λοιπόν, κανένας δεν κοιμήθηκε, επειδή πενθούσαν όχι μόνο για αυτούς που χάθηκαν αλλά πολύ περισσότερο για τον ίδιο τους τον εαυτό, επειδή νόμιζαν ότι θα πάθουν ό,τι έκαναν και στους Μηλίους που ήταν άποικοι των Λακεδαιμονίων, αφού νίκησαν με πολιορκία, και στους Ιστιαιείς και στους Σκιωναίους και στους Τορωναίους και στους Αιγινήτες και σε πολλούς άλλους Έλληνες. Την επόμενη, όμως, ημέρα συγκάλεσαν συνέλευση του δήμου, στην οποία αποφάσισαν να φράξουν τα λιμάνια εκτός από ένα και να επισκευάσουν τα τείχη και να τοποθετήσουν φρουρές και ως προς όλα τα άλλα να προετοιμάσουν την πόλη όπως για πολιορκία.  

 

2. O Ξενοφών γεννήθηκε (μεταξύ 431 και 429 π.Χ.) στον δήμο της Ερχιάς της Αττικής. O πατέρας του Γρύλλος ήταν εύπορος κτηματίας, ο Ξενοφών πήρε καλή μόρφωση και διατήρησε σ' όλη του τη ζωή την αγάπη για τα άλογα και για την οργάνωση και διαχείριση ενός αγροκτήματος. Yπηρέτησε στο σώμα των ιππέων, μαζί με άλλους εύπορους νέους της εποχής του, γνωρίστηκε με τον Σωκράτη και έζησε τις περιπέτειες της Αθήνας στα ταραγμένα χρόνια του Πελοποννησιακού πολέμου ως την ήττα του 404 π.Χ., την άνοδο των τριάκοντα τυράννων στην εξουσία και την αποκατάσταση της δημοκρατίας το 403 π.Χ.  

 

3. α) ενέργεια ή κατάσταση: ποίησις, ἀγγελία

        πρόσωπο που ενεργεί: ποιητής

          αποτέλεσμα ενέργειας: ποίημα, παράγγελμα

 

   β) ἀφικομένης: ἄφιξις - εφικτός

        παραγγέλλων: ἀγγελιαφόρος - εισαγγελέας

        πενθοῦντες: πένθος - απένθητος

        πείσεσθαι: πάθος - συμπάθεια

        ἀποίκους: κάτοικος - παροικία