ΘΕΜΑ 143ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 1-2

ΘΕΜΑ 143ο: Ξενοφῶντος Ἑλληνικά, 2, 2, 1-2

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

    Ἐπεὶ δὲ τὰ ἐν τῇ Λαμψάκῳ κατεστήσατο, ἔπλει ἐπὶ τὸ Βυζάντιον καὶ Καλχηδόνα. Oἱ δ’ αὐτὸν ὑπεδέχοντο, τοὺς τῶν Ἀθηναίων φρουροὺς ὑποσπόνδους ἀφέντες· οἱ δὲ προδόντες Ἀλκιβιάδῃ τὸ Βυζάντιον τότε μὲν ἔφυγον εἰς τὸν Πόντον, ὕστερον δ’ εἰς Ἀθήνας καὶ ἐγένοντο Ἀθηναῖοι. Λύσανδρος δὲ τούς τε φρουροὺς τῶν Ἀθηναίων καὶ εἴ τινά που ἄλλον ἴδοι Ἀθηναῖον, ἀπέπεμπεν εἰς τὰς Ἀθήνας, διδοὺς ἐκεῖσε μόνον πλέουσιν ἀσφάλειαν, ἄλλοθι δ’ οὔ, εἰδὼς ὅτι ὅσῳ ἂν πλείους συλλεγῶσιν εἰς τὸ ἄστυ καὶ τὸν Πειραιᾶ, θᾶττον τῶν ἐπιτηδείων ἔνδειαν ἔσεσθαι. Καταλιπὼν δὲ Βυζαντίου καὶ Καλχηδόνος Σθενέλαον ἁρμοστὴν Λάκωνα, αὐτὸς ἀποπλεύσας εἰς Λάμψακον τὰς ναῦς ἐπεσκεύαζεν.

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να μεταφραστεί το τμήμα: Ἐπεὶ δὲ τὰ ἐν τῇ Λαμψάκῳ...ἔνδειαν ἔσεσθαι. 

Μονάδες 30

 

2. α) Πώς αξιολογήθηκε το έργο του Ξενοφώντα στην Αλεξανδρινή και τη Ρωμαϊκή εποχή;

     β) Σε ποια κατηγορία των έργων του Ξενοφώντα ανήκουν τα Ἑλληνικά και σε ποια χρονική περίοδο αναφέρονται;

Μονάδες 10

3. α) Να συνδέσετε κάθε λέξη της Α΄ στήλης με τη σημασία της στη στήλη Β΄. Δύο στοιχεία της Β΄ στήλης περισσεύουν.

Α΄ ΣΤΗΛΗ	Β΄ ΣΤΗΛΗ
1. ὑπόσπονδος	α) ταχύτερα
2. ἔνδεια	β) διοικητής
3. θᾶττον	γ) περισσότερο
4. ἁρμοστὴς	δ) σε άλλο μέρος
5. ἄλλοθι	ε) έλλειψη, στέρηση
	στ) προστατευμένος από επίσημη συμφωνία
	ζ) φρουρός

Μονάδες 5

β) ἔπλει, ὑπεδέχοντο, ἀπέπεμπεν, ἄστυ, ἁρμοστήν: Να γράψετε από μία ομόρριζη λέξη, απλή ή σύνθετη, της αρχαίας ή της νέας ελληνικής γλώσσας για καθεμία από τις παραπάνω λέξεις του κειμένου.

Μονάδες 5

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. Ο Λύσανδρος, αφού ρύθμισε την κατάσταση στη Λάμψακο τοποθετώντας δικούς του ανθρώπους, έπλεε εναντίον του Βυζαντίου και της Χαλκηδόνας. Αυτοί τον υποδέχθηκαν, αφού άφησαν τους Αθηναίους φρουρούς με επίσημη συμφωνία. Αυτοί που πρόδωσαν στον Αλκιβιάδη το Βυζάντιο κατέφυγαν τότε στον Πόντο και ύστερα στην Αθήνα και έγιναν Αθηναίοι πολίτες. Ο Λύσανδρος και τους Αθηναίους φρουρούς και όποιον άλλον Αθηναίο έβλεπε οπουδήποτε, τους έστελνε στην Αθήνα, δίνοντας ασφάλεια μόνο σε όσους έπλεαν για εκεί και όχι για αλλού, επειδή ήξερε ότι όσο περισσότεροι συγκεντρωθούν στην πόλη και στον Πειραιά τόσο γρηγορότερα θα υπάρξει έλλειψη εφοδίων.

2. α) Η αναγνώριση της συγγραφικής προσφοράς του Ξενοφώντος δυνάμωνε με το πέρασμα του χρόνου. Οι φιλόλογοι της Αλεξανδρινής εποχής (3ος-2ος αι. π.Χ.) τον κατέτασσαν σταθερά μαζί με τους μεγάλους προκατόχους του, τον Ηρόδοτο και τον Θουκυδίδη. Στη ρωμαϊκή εποχή τον ξεχώρισαν από τους ιστορικούς του 4ου αι. π.Χ. και γιατί είχε συνδεθεί με τη φιλολογία γύρω από τον Σωκράτη αλλά και για την απλότητα του ύφους, την καθαρότητα των νοημάτων, την ποικιλία των θεμάτων και των ενδιαφερόντων του. Οι χαρακτηρισμοί «ἀττική μέλισσα» και «ἀττική μοῦσα» δείχνουν τον θαυμασμό των μελετητών του για τη γλώσσα του αλλά δεν είναι απόλυτα θεμελιωμένοι. Η παρεμβολή ποιητικών εκφράσεων στο κείμενό του και το απλοποιημένο αττικό ιδίωμα (στο λεξιλόγιο, στο τυπικό και στη σύνταξη) προετοιμάζουν την Κοινή της ελληνιστικής εποχής.

   β) Τα Ἑλληνικά ανήκουν στα Ιστορικά έργα του Ξενοφώντα και αναφέρονται στα γεγονότα της περιόδου 411-362 π.Χ. 

3. α) 1. ὑπόσπονδος - στ) προστατευμένος από επίσημη συμφωνία

         2. ἔνδεια - ε) έλλειψη, στέρηση

         3. θᾶττον - α) ταχύτερα

         4. ἁρμοστὴς - β) διοικητής

         5. ἄλλοθι - δ) σε άλλο μέρος

    β) ἔπλει: ἔκπλους - σύμπλευση

         ὑπεδέχοντο: ἀποδοχὴ - διάδοχος

         ἀπέπεμπεν: πομπὸς - εκπομπή

         ἄστυ: ἀστυνομία - προάστιο

         ἁρμοστήν: ἁρμονία - αρμόδιος